هرس و برداشت گوجه فرنگي

هرس گوجه فرنگي :

در كشت گلخانه بوته هاي گوجه فرنگي معمولاً هرس مي گردند پس از كشت نشاء و هدايت عمودي بر روي سيستم اجازه رشدبه نشاء داده ميشودپس از رسيدن ارتفاع بوته به ٧٥cm تا يك متر جوانه انتهايي قطع   مي گردد پس از قطع جوانه انتهايي شاخه هاي فرعي رشد نموده و پس از توليد خوشه در هر شاخه فرعي اين شاخه نيز از انتها سربرداري ميگردد . در نتيجه امكان دريافت نور به داخل بوته ها بيشتر خواهد شد . اين نوع هرس بنام هرس تك شاخه اي معروف ميباشد .روش ديگري نيز در هرس وجود دارد كه به نام هرس دو شاخه اي مي باشد . در ارقام با رشد قوي معمولاً پس از ٤ برگي شدن ،از بالاي برگ چهارم جوانه قطع مي گردد و پس از قطع اجازه رشد به دو شاخه فرعي داده ميشود . اين شاخه هاي فرعي را برهرس يك شاخه اي انجام ميگيرد . و پس از رسيدن اين شاخه ها به ارتفاع ٧٥cm روي دو قيم جداگانه در طرفين هدايت ميكنيم

برداشت گوجه فرنگي :

طريقه شناخت رسيدن گوجه فرنگي عامل مهمي در برداشت ميوه است . اگر موادي كه اصراف بذر را احاطه نموده ژله اي شده وبا لبه چاقو بتوان آن را از بذر جدا كرد در اين صورت ميوه رسيده است .

تعاريف و اصطلاحات مختلفي در مورد گوجه فرنگي وجود دارد :

الف ) ميوه نارس : زماني است كه بذر ها كاملاً رشد كرده و مواد ژله مانندي در اطراف بذر بوجود آمده باشند .

ب ) ميوه سبز رسيده : ميوه كاملاً رشد يافته كه يك حلقه قهوه اي رنگ در محل اتصال ساقه پس از  كاسه گل به وجود مي آيد .

ج ) ميوه رنگ اندازي شده : حدود سه چهارم سطح گلگاه رنگي ميشود .

د ) رسيده سفت : ميوه تقريبًا به طور كلي قرمز يا صورتي است ليكن گوشت ميوه سفت است .

ه ) رسيده : ميوه كاملاً رنگي و نرم است .

جهت عرضه ، بازار محلي و تازه خوري بايد رسيده سفت برداشت گردد و براي عرضه به بازارهاي دور دست تر بايد در مرحله سبز رسيده برداشت گردد . و يا جهت بسته بندي هاي مجدد نيز در مرحله سبز رسيده بايد برداشت گردد . براي مصارف خانگي اگر ميانگين درجه حرارت روزانه ٢٤ درجه سانتيگراد كمتر باشد مي توان زماني كه رنگ اندازي كامل باشد برداشت گردد .

کشت گوجه فرنگي در گلخانه

کشت گوجه فرنگي در گلخانه

مشخصات گياه شناسي گوجه فرنگي :

گوجه فرنگي با نام علمي ليكوپرسيكون اسكولنتوم و از خانواده سولاناسه ميباشد گياهي است چند ساله و علمي ولي معمولاً به صورت يكساله كشت مي گردد . اشكال وحشي جنس ليكوپرسيكون داراي بيش از ٨ گونه ميباشد . توزيع و پراكندگي طبيعيگونه هاي وحشي اين گياه محدود به كوههاي آند ميباشد . محل يا محلهاي اهلي شدن اين گياه به طور دقيق مشخص نيست ،شواهد زيادي دلالت بر منطقه مكزيك دارند . گوجه فرنگي معمولاً در مناطق بومي يا گرمسيري به صورت چند ساله است ولي درمناطق معتدله ب ه صورت يكساله كشت مي گردد داراي برگهاي مركب و ساقه علمي بوده و خصوصيات گل بدين شرح است :گلهاي گوجه فرنگي بر روي نافه گرزن مانندي با درجات متغير پيچيدگي هاي متعدد ظاهر ميشود . قاعده گلها روي ساقه بطور سهدر ميان در گره هاي برگي ظاهر مي گردد . گل دهي بصورت دايره اي بوده و در هر روز يك يا دو گل باز ميشود . گل دهي دريك گل آذين معين قبل از اين كه در گل آذين قديمي تر مترقف گردد ، شروع ميشود . به اين دليل گلها و جوانه هاي گل تماميمراحل باز شدن ، معمولاً در يك شاخه وجود دارد . گل دو جنسه است و مادگي توسط لوله تو پر كه توسط پرچمها ايجاد ميگردد پوشيده مي شود . دانه هاي گرده توسط حفره هاي جانبي و كناري پرچمها به داخل حفره مركزي ريخته ميشوند از آن جائيكه گل به حالت آويزان است دانه هاي گرده توسط نيروي ثقل به دهانه لوله جائي كه كلاله قرار دارد مي افتد . بنابر اين خود گردهافشاني به صورت خود به خودي صورت مي گيرد .در برخي از شرايط امكان دگر گرده افشاني در گوجه فرنگي وجود دارد :

الف ) گونه هاي خود ناسازگار كه دليل ژنتيكي دارد .

ب ) در برخي از روزهاي گرم كه بيش از حد معمول براي رشد باشد ممكن است خاهه بيش از اندازه رشد نموده و آماده پذيرش دانه هاي گرده خارجي گردد .

عادت رشد ساقه گوجه فرنگي :

ازلحاظ عادت رشد ارقام مختلف گوجه فرنگي شامل سه حالت رشد نا معين معين بشر معين ديده مي شوند . در ارقام رشد نامعين جوانه انتهايي به رشد خود ادامه داده و پس از توليد هر سه برگ یک گل آذين بوجود مي آيد . ارقام گلخانه اي مختص به اين نوع مي باشند . هر چند در مزارع نيز ممكن است استفاده گردد . در ارقام با رشد معين جوانه انتهايي پس از مدتي به گل آذينختم مي گردد . در اين ارقام به ازاي هر دو برگ يك گل آذين وجود دارد . معمولاً هر شاخه پس از ٢ الي ٣ برگ در انتها بهيك گل آذين محدود ميشود . از اين ارقام جهت برداشتهاي مكانيكي استفاده مي گردد و در مزارع كشت مي گردند . در ارقام نيمه معين به ازاي هر سه برگ يك گل آذين و در نهايت در جوانه انتهايي نيز جوانه گل توليد مي شود .در ايران معمولاً براي كشت در مزارع و گلخانه از رشد نامعين استفاده مي گردد .

كشت گوجه فرنگي در گلخانه :

كشت در گلخانه مي تواند به صورت مستقيم بذر يا نشاني باشد . زمان كاشت بذر زماني صورت مي گيرد كه درجه حرارت محيط بالاتر از ١٠ درجه سانتيگراد باشد . به طور متوسط در هر گرم حدود ٣٠٠ بذر گوجه فرنگي وجود دارد . عمومًا كشت مستقيم بذر در گلخانه توصيه نمي گردد لذا ابتدا بايد خزانه بذر كاري بوجود آمده و پس از نشايي شدن گياهان به محلهاي اصلي انتقال يابد . معمولاً براي يك هكتار حدود ٤٠ متر مربع خزانه لازم است ، خزانه بايد در گوشه اي از گلخانه آماده باشد . لازم است تمام مواظبتهاي ضروري از خزانه به عمل آيد . زماني كه ارتفاع نشاء حدود ٣٠ ٢٠ سانتيمتر رسيد بهترين زمان انتقال است .بهتر است قبل از انتقال ٢٤ ١٢ ساعت قبل خزانه را آبياري نمود .كشت گوجه فرنگي در گلخانه به صورت جوي پشته اي و در روشهاي پيشرفته مسطح همراه آبياري قطره اي و يا به روي پوششهاي پلاستيكي همراه آبياري قطره اي صورت مي گيرد .

مراقبت از بوته هاي كشت شده در گلخانه :

بهترين درجه حرارت جهت رشد مناسب در روز ٢٤ درجه سانتيگراد و در شب ١٧ ١٦ درجه سانتيگراد ميباشد . اگر گوجه فرنگي وارد دوره رشد زايشي گردد در بالاتر از ٢٧ درجه سانتيگراد رنگ پذيري ميوه ها به خوبي صورت نمي گيرد و در بالاتراز ٣٥ درجه سانتيگراد و عمل لقاح امكان پذير نيست .اگر درجه حرارت در ١٠ ٥ روز قبل از باز شدن گلها بيشتر از ٣٨ درجه سانتيگراد باشد ميوه تشكيل نمي گردد . از لحاظ نيازنوري گوجه فرنگي روز خنثي ميباشد . يعني در گل انگيزي آن نور تأثير ندارد . گياهي است نيازمند آب زياد معمولاً بسته به نوع خاك ٧ ١ روز يكبار نيازمند آبياري است .

كوددهي : جهت توليد ١٠٠ كيلوگرم ميوه لازم است كه تقريبًا ٣٠٠ ٢٥٠ واحد ازت ، ٢٥٠ ١٥٠ واحد فسفر و ٣٥٠ ٢٥٠واحد تپاس به بوته ها داده شود . كودهاي فسفات را در يك مرحله و ازت را در سه مرحله به زمين مي دهند معمولاً قسمت اول ازت كه نصف كود ازته است ٢٠ روز قبل از كاشت و يك چهارم باقيمانده در زمان گل دهي و يك چهارم مابقي نيز در او ايل رشد ميوه همراه با آب آبياري به زمين داده شود .