کشاورزی

انواع بسترهاي كاشت :

1- بستر خاكي : خاك مورد استفاده در گل خانه بايستي داراي بافت سبك ( شني ، لومي ) باشد و نفوذ پذيري مناسبي داشته باشد . اين نوع خاك هر چه از نظر داشتن هوموس تقويت گردد كاشت خيار و گوجه فرنگي و اكثر گياهان زينتي در آن با عملكرد بهتري همراه خواهد بود تقويت خاكهاي سبك را به وسيله ي كودهاي حيواني مي توان انجام نمود اگر خاك قابل استفاده كمي سنگين باشد مي توان با اضافه كردن مقداري شن شسته عاري از آهك و گچ به همراه كمپوست به طوري كه از نظر مصرف ميزان مورد نياز جنبه ي اقتصادي داشته باشد آن را اصلاح نمود . همچنين در صورت نفوذ پذيري كم مي توان از لوله هاي مشبك پلي اتيلن و نصب در زير شيشه هاي خاك استفاده نمود اين روش مي تواند زهكشي لازم براي خاك تاسيس نمايد خاك هاي نسبتاً سنگين و يا خاكهايي كه داراي نمك زياد باشد اصلاً مناسب نيست زيرا تهويه ، آبشويي و ضد عفوني اين گونه خاك ها بسيار مشكل مي باشد و مطمئناً به رشد ريشه نيز صدمه مي زيند . تجربه  خيار كاري در خاكهاي سبك بياباني ( خاک سرخ ) كه اصلاح آهكي و گچي آن در حداقل باشد و درصد شن آن بيش از 50 درصد باشد نشان دهنده  اين است كه اين گونه خاكها بهترين بستر بوده و در آن محصول به خوبي رشد مي كند . در انتخاب بسترهاي خاكي چنان چه بسترهاي زيرين ( بيش از عمق 25 سانتي متر ) سخت و غير قابل نفوذ باشد بايستي با استفاده از زيرشكن ( ساب سويلر ) اين لايه شكسته شود و يا از كاشت خيار صرف نظر شود . PH مناسب بستر خاكي 5/6 تا 5/7 و EC ميكروموس بر سانتي متر مي باشد .

بسترهاي خاكي همراه با مواد ديگر :

این گونه بسترها توده هایی از کاه و پیت ، کمپوست و از این قبیل می باشد که روی پشته ها قرار می گیرد و با خاک بیشتر مخلوط می گردد در این بسترها ریشه ها به خوبی توسعه پیدا می کند و گرمای محیط ریشه و CO₂ لازم به میزان کافی تولید می گردد ، از جمله این بسترها کاه پوسیده روی پشته خاک است .

بسترهای آبکشت  ( هیدروپونیک ) :بسترهایی که صرفاً از مواد غذایی کامل استفاده می کنند و نیازی به خاک نمی باشد و فقط از نگه دارنده های واسطه ای مثل بسترهای حاوی پشم سنگ و یا پیت خالص و یا از ماسه و شن شسته که روی بتون تهیه شده اند می توان استفاده نمود در این سیستم ها هزینه های ضد عفونی قابل توجه نمی باشد ولی تامین انواع مواد غذایی بطور مداوم نیاز به اصلاح و کنترل دارد ضمن اینکه نگهداری بوته ها در این گونه بسترهاست باعث افزایش هزینه می گردد . در این روش ریشه ها به خوبی توسعه پیدا نمی کنند و گرمای لازم و CO₂ مورد نیاز در محیط ریشه نیز بوجود نمی آید .

ضد عفونی کردن خاک :

معمولاً خاکهای بسترگل خانه ها دارای بذر علفهای هرز گیاهان انگل ، انواع قارچها و باکتریها مضر و بعضی آفات می باشد . لذا برای پیشگیری از خسارت این عوامل به بوته های خیار نیاز به ضد عفونی بستر خاک حداقل به عمق 25 سانتی متر می باشد که به روشهای زیر انجام می شود :

1- ضدعفونی بوسیله بخار آب

 2- ضد عفونی بوسیله اشعه خورشید

 3- ضد عفونی بوسیله سموم .

الف- ضد عفونی به وسیله بخار آب :

در صورت وجود سیستم بخار دهنده در نزدیکی گلخانه بخار را می توان به دو روش وارد خاک گلخانه نمود . 1- با استفاده از جریان دادن بخار آب با فشار 3/0 باد در لوله های سبک که زیر بستر خاک تعبیه شده اند لازم است سطح خاک را با نایلون بپوشانند 2- با ورقه های نایلونی پس از پوشش سطح خاک و با استفاده از لوله ی پلی اتیلن شبکه بخار را از زیر سطح خاک تزریق کرده و این کار را آنقدر ادامه داده تا بصورت آب داغ در عمق 19 تا 20 سانتی متر خاک نفوذ کند در این روش برای رسیدن دمای خاک به 80 درجه سانتیگراد نیاز به بخار دهی به مدت 2 تا 6 ساعت می باشد.

 یکی دیگر از روشهای ضد عفونی بخار دهی همراه با هوای گرم پایین تر از سطح خاک می باشد ، ضد عفونی با این روش دارای محاسن بیشتری نسبت به بخار آب تنها می باشد .

A- بخار آب با دمای کمتر ( حدود 7 درجه ) همراه با هوا باعث می شود بخار به طور یکنواخت در خاک توزیع شود .

B-تاحدودی ساپروفیت های طبیعی( موجودات ذره بینی که روی خاک زندگی می کنند ) حفظ می گردد و این بهتر است تا اینکه در خاک 100 درصد خلاء زیستی میکرو ارگانیسمها وجود داشته باشد زیرا با استریل کردن کامل پاتوژنهای مضر بلافاصله رشد خواهد کرد .

C- در ضدعفونی با بخار آب در دمای نزدیک به 100 درجه با آزاد شدن منگنز در خاک این عنصر به حالت سمی در می آید ضمن اینکه باکتری های آمونیاکی در این دما نیز باقی می ماند . به طور کلی ضدعفونی با بخار مخلوط با هوای گرم به جهت عدم مصرف در گونه سم در خاک ، بلافاصله پس از ضدعفونی قابل کاشت می باشد و آثار سوء ناشی از باقی ماندن سم در خاک وجود ندارد .

ضد عفونی بوسیله اشعه خورشید :

ب) بستر خاکی را پس از پخش انواع کودهای حیوانی و پس از مخلوط شدن کامل خاک با کود آنرا آبیاری غرقابی می کنند پس از فروکش کردن آب آبیاری روی سطح زمین با ورقه های نایلونی عریض پوشانده و لبه های نایلونی به عمق 20 سانتی متر زیر خاک قرار می دهند این عمل در ماههای گرم تابستان و حداقل به مدت 6 هفته انجام می شود . پیش بینی می شود با توجه به افزایش دمای لایه ی سطح خاک به وسیله انرژی خورشیدی و همینطور به وسیله ی تخمیر کودهای حیوانی بخش اعظم قارچهای خاکهای زی و بذر علفهای هرز از بین برود ضمن اینکه پس از پایان کار بستر مناسبی برای کاشت بذور خیار آماده می گردد .

ج)روش ضدعفونی کردن بوسیله سموم :

1- استفاده ازمتیل بروماید

 2- متام سدیم

 3- استفاده از مخلوط ریدومیل و بنومیل

 برای ضد عفونی بستر خاک با متیل بروماید بایستی سطح بستر صاف و بدون کلوخه بوده و میزان رطوبت مناسبی ( در حد گاورو ) داشته باشد آنگاه نایلونی روی بستر پهن کرده و زیر آن به فواصل 10متر از یکدیگر بشقاب پلاستیکی قرار می دهند . سپس یک سر لوله منشعب از مخزن سیلندر گاز روی بشقابها نصب شده و اطراف نایلون کاملاً با خاک پوشش داده می شود برای مبارزه با بذور علفهای هرز و حشرات و نماتدها میزان مصرف متیل بروماید حدود 50 گرم در متر مربع می باشد ولی در صورت مبارزه با انواع قارچهای مضر بخصوص بوته میری خیار تا 100 گرم در متر مربع افزایش داده می شود مدت ضد عفونی 24 ساعت می باشد که پس از آن نایلون را جمع نموده و پس از 2 تا 3 هفته از زمان ضد عفونی اقدام به کاشت خیار می نمایم باید مراقب بود هیچگاه گاز مورد تنفس قرار نگیرد و به خصوص تا 2 ساعت پس از ضد عفونی از نزدیک شدن افراد و حیوانات جلوگیری شود . متیل بروماید بسیار سمی و خطر ناک است .

ضد عفونی بوسیله ی متام سدیم :

روش مصرف : با توجه به مساحت بستر گلخانه به ازاء هر متر مربع 100 تا 150 سی سی از این سم .  5 تا 10 لیتر آب مخلوط نموده آنگاه به وسیله ی آبپاش و یا شیلنگ سم پاش در سطح بستر گلخانه که صاف و بدون کلوخ می باشد پاشیده و سپس روی بستر یا بوسیله ی نایلون پوشش داده شود یا با خیس نمودن سطح خاک آن را غلطک زده تا گاز حاصل در فضا آزاد نگردد . ضد عفونی با توجه به دمای هوا انجام می شود . دما نباید از 6 درجه ی سانتی گراد کمتر باشد .

احتیاط لازم :

فرد سمپاشی کننده باید دارای ماسک مخصوص باشد از وارد کردن ابزار و ادوات کشاورزی و خاک ضدعفونی نشده در بستر ضدعفونی شده خودداری گردد . در زمان کاشت لازم است برای اطمینان از خروج گاز مقداری از خاک را با خاک ضدعفونی نشده در دو ظرف جداگانه آزمایش نمود . معمولاً بر روی آنها بذر شاهی کشت می کنند که در صورت سبز شدن نشانه ی خارج شدن گاز ها می باشد .

استفاده از مخلوط ریدومیل بنومیل در صورت عدم دسترسی به روش های ضدعفونی فوق می توان برای هر 500 متر مربع 5 کیلوگرم ریدومیل با یک کیلوگرم بنومیل مخلوط نمود و به نسبت یکنواخت در سطح زمین پخش کرد آنگاه زمین را یک شخم و شیار سبک زده و سپس کاشت می نمایند .